VERKIEZINGSKOORTS

VERKIEZINGSKOORTS (door politiek columnist Thomas VAN DER KELEN)

Drie weken. Zo lang moeten we nog wachten op weer eens een verkiezing. Deze keer dus voor deelstaatverkiezingen en Europese verkiezingen. Bij elke verkiezingen lijkt ons land wel verlamd. Op het eerste gezicht vreemd voor een federaal land. Wat is nu eigenlijk nog de zin van deze inflatie aan verkiezingen?

Onze parlementaire verkiezingen vielen voor het laatst samen op de fameuze dioxineverkiezingen van 13 juni 1999. Nadien beleefden we nog een rustige periode tot de federale verkiezingen van 2003. Maar de deelstaatparlementen werden pas een jaar later georganiseerd als gevolg van het Sint-Michielsakkoord. Op zich was dit perfect logisch. In federale landen vallen de verkiezingen, de parlementen en de regeringen niet samen. Die niveaus behoren elkaar in de federale logica ook niet te beïnvloeden. Maar België zou België niet zijn als dit hier ook zo was en dus lopen de verscheidene niveaus bij ons wel los door elkaar.

Een eerste moeilijkheid bestaat erin, dat we een federale staat hebben met slechts twee dominante gebieden. De Duitstalige Gemeenschap en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest zijn er ook wel, maar grosso modo gaat het hier toch om Nederlands- en Franstaligen. In Duitsland, met zijn 16 deelstaten, zullen de deelstaatregering logischerwijze minder invloed kunnen uitoefenen op de bondsregering. Merkel zal er niet wakker van liggen als er eens een deelstaatverkiezing verloren wordt.

Maar het grootste verschil tussen België en de andere federale staten bestaat erin dat de federale en deelstaatpartijen normaal strikt gescheiden zijn, maar niet bij ons. Zo is Caroline Gennez in het federale parlement één van de belangrijkste oppositieleidsters tegen CD&V en Open VLD. Op Vlaams niveau moet ze daarentegen uitgerekend met deze partijen zusterlijk samenwerken. Dat is niet geloofwaardig.

In Duitsland bijvoorbeeld houdt de partijvoorzitter van de SPD zich uitsluitend bezig met het federale beleid. Zijn collega’s van de deelstaatafdelingen bemoeien zich ook niet met de andere afdelingen.

De politiek wordt bepaald door de partijen. De standpunten worden in België op alle niveaus door dezelfde mensen bepaald, onafhankelijk van het parlement waarin ze zetelen. Het logische gevolg is dat die mensen rekening zullen houden met de situatie op alle niveaus. Ook persoonlijk sympathieën en aversies kunnen het staatsbestel hierdoor op alle niveaus lamleggen, zoals Reynders en di Rupo momenteel aantonen… Kortom, in verkiezingsperiodes kan er dus niet meer bestuurd worden. En we leven nu in een continuüm van verkiezingsperiodes. De regering van Rompuy zal voor de deelstaatverkiezingen per definitie niet besturen. Nadien zal het waarschijnlijk ook nog een tijd duren. Een Vlaamse regering vormen zal vermoedelijk ook al niet makkelijk zijn. Ook de Waalse regeringsvorming zal federale gevolgen hebben…

Door deze waanzinnige carrousel wordt België dus al omzeggens twee jaar niet meer bestuurd. Slechter bestuur kan niet!  

We zullen ermee moeten leven dat een federaal systeem in België alleen mogelijk is op een enigszins andere manier. Dit ontkennen zou waanzin zijn. Eigenlijk is daar ook weinig mis mee. Maar het is wel hoog tijd dat we daarnaar handelen en alle parlementsverkiezingen terug laten samenvallen. Dan krijgen we terug periodes zonder verkiezingskoorts. Misschien zelfs ook het lang beloofde bestuur…